منشور اخلاقی EarthCoop

۱. ETH سند بنیادین هنجاری، اخلاقی و تفسیری فرابخشی EarthCoop است و معیارهای رفتار مسئولانه، امانت‌داری، صداقت، تعارض منافع، اخلاق حرفه‌ای و اعتماد عمومی را بیان می‌کند. ۲. ETH قانون موضوعی نیست و جایگزین FC، CO، قوانین موضوعی، قرارداد معتبر نقش یا JUD در رسیدگی و ضمانت اجرا نمی‌شود. ۳. مفاد ETH می‌توانند در آموزش، ارزیابی اخلاقی، طراحی کدهای رفتاری، تفسیر مسئولیت حرفه‌ای و قراردادهای نقش مورد استناد قرار گیرند. ۴. اثر الزام‌آور مستقیم بر حق، عضویت، نقش، دارایی، داده، رأی، دسترسی یا مسئولیت فقط در صورتی ایجاد می‌شود که منبع قانونی، قراردادی یا مقرراتی معتبر صریحاً چنین اثری را مقرر یا به ETH ارجاع داده باشد. ۵. هیچ تفسیر ETH نمی‌تواند به‌تنهایی ممنوعیت حقوقی، مجازات، صلاحیت نهادی یا محدودیت بنیادین تازه‌ای ایجاد کند. ---

هدف این منشور عبارت است از: ۱. تقویت اعتماد عمومی در EarthCoop. ۲. تعیین معیارهای رفتار درست برای همه نقش‌آفرینان. ۳. صیانت از کرامت انسان و حق همگانی زمین. ۴. جلوگیری از فساد اخلاقی، نهادی، مالی، فنی و تخصصی. ۵. روشن‌سازی مسئولیت اخلاقی قدرت، تخصص، داده، پول و فناوری. ۶. حمایت از گفت‌وگوی محترمانه، نقد منصفانه و اصلاح‌پذیری. ۷. پیشگیری از تبدیل EarthCoop به ابزار سلطه، انحصار، فریب یا بهره‌کشی. ۸. تقویت مسئولیت نسبت به نسل‌های آینده و زیست‌بوم.

رفتار اخلاقی در EarthCoop بر اصول زیر استوار است: ۱. عدالت. ۲. کرامت انسان. ۳. صداقت. ۴. امانت‌داری. ۵. شفافیت مسئولانه. ۶. پاسخ‌گویی. ۷. وفای به عهد. ۸. منع فساد و سوءاستفاده. ۹. احترام به حق همگانی زمین. ۱۰. احترام به مالکیت خصوصی مشروع بر دسترنج. ۱۱. مسئولیت نسبت به زیست‌بوم و نسل‌های آینده. ۱۲. تخصص‌محوری پاسخ‌گو. ۱۳. فناوری در خدمت انسان. ۱۴. نقدپذیری و اصلاح‌پذیری.

۱. رعایت قانون حداقل لازم برای رفتار مسئولانه است و اخلاق می‌تواند معیار بالاتری برای داوری وجدانی، حرفه‌ای و نهادی پیشنهاد کند. ۲. استفاده آگاهانه از خلأ یا ابهام برای فریب، سوءاستفاده یا رفتار آشکارا ناعادلانه می‌تواند از نظر اخلاقی نکوهیده باشد. ۳. نکوهش اخلاقی به‌تنهایی مبنای سلب حق، تغییر رأی، محدودکردن دارایی، مسدودسازی حساب، عزل، مجازات یا الزام مالی نیست. ۴. هرگاه رفتار اخلاقاً مسئله‌دار در عین حال ناقض قانون، قرارداد معتبر یا تعهد الزام‌آور نقش باشد، رسیدگی حقوقی مطابق JUD و منبع ماهوی مربوط انجام می‌شود. ۵. مخالفت با دیدگاه اخلاقی غالب، نقد نهاد یا صاحب قدرت، یا انتخاب سبک زندگی مشروع به‌تنهایی نقض ETH محسوب نمی‌شود. ---

۱. منشور اخلاقی نباید آزادی اندیشه، نقد، پرسشگری، مخالفت مسالمت‌آمیز یا تنوع فرهنگی اعضا را سرکوب کند. ۲. نقد صادقانه، حتی اگر تند، جدی یا مخالف نظر مدیران باشد، تا زمانی که همراه با تهدید، جعل، نفرت‌پراکنی یا تخریب عمدی نباشد، حق مشروع اعضاست. ۳. اخلاق در EarthCoop به معنای اطاعت کورکورانه نیست؛ اخلاق یعنی مسئولیت‌پذیری در آزادی و احترام به حق دیگران. ---

۱. عضویت در EarthCoop فقط دسترسی به سامانه، رأی، حساب نجم‌بهار یا گروه‌ها نیست؛ بلکه پذیرش مسئولیت نسبت به عدالت، زمین، اعضا، جامعه و آینده مشترک است. ۲. هر عضو باید در مشارکت، رأی، نقد، پیشنهاد، سرمایه‌گذاری، گزارش و تعاملات خود، اصول صداقت، احترام و مسئولیت را رعایت کند. ۳. عضویت نباید به ابزار فریب، تقلب، نفوذ نامشروع یا بهره‌برداری از اعتماد دیگران تبدیل شود.

۱. عضو باید در ارائه اطلاعات هویتی، صنفی، تخصصی، مکانی، مالی و مشارکتی خود صادق باشد. ۲. جعل هویت، حساب‌سازی، ارائه اطلاعات گمراه‌کننده، پنهان‌کاری مؤثر یا نمایش دروغین صلاحیت، با اخلاق EarthCoop ناسازگار است. ۳. خطای غیرعمدی باید در نخستین فرصت اصلاح شود.

۱. اعضا باید در گفت‌وگوها، نقدها، رأی‌گیری‌ها، اختلافات و همکاری‌ها، کرامت یکدیگر را رعایت کنند. ۲. توهین، تحقیر، تهدید، آزار، نفرت‌پراکنی، برچسب‌زنی غیرمنصفانه، تحقیر صنفی، جنسیتی، قومی، زبانی، دینی یا طبقاتی ممنوع است. ۳. اختلاف نظر نباید به حذف شخصیت، حیثیت یا حق مشارکت دیگران تبدیل شود.

۱. رأی در EarthCoop امانت است. ۲. عضو باید در انتخاب مدیر، بازرس، نماینده یا رأی به پروژه و تصمیم، تا حد توان آگاهانه، صادقانه و مسئولانه عمل کند. ۳. خرید، فروش، اجبار، معامله، تهدید، فریب یا وعده نامشروع در رأی، نقض اخلاقی و حقوقی بنیادین است. ۴. عضو حق دارد رأی خود را تغییر دهد، بازپس گیرد یا نسبت به منتخب نقد کند، اما نباید از این حق برای باج‌گیری، تخریب یا تهدید نامشروع استفاده کند.

۱. نقد و پیشنهاد از حقوق و مسئولیت‌های اعضاست. ۲. نقد باید تا حد امکان مستند، روشن، منصفانه و ناظر به رفتار، تصمیم یا ساختار باشد، نه تخریب شخصیت. ۳. اعضا باید میان اشتباه، اختلاف نظر، ناتوانی، تخلف و فساد تفاوت بگذارند. ۴. پیشنهاد باید تا حد امکان مسئله، دلیل، راه‌حل و اثر احتمالی را روشن کند.

۱. استفاده از پیشنهاد، نظر، واکنش، لایک، گزارش یا رأی برای اسپم، دستکاری امتیاز مشارکت، تحریک مصنوعی، حمله جمعی یا تخریب اعتماد عمومی ممنوع است. ۲. مشارکت باید در خدمت فهم، اصلاح، تصمیم‌سازی و همکاری باشد. ۳. مشارکت مصنوعی یا سازمان‌یافته برای فریب سامانه، نقض اخلاق مشارکتی محسوب می‌شود. ---

۱. هر منصب مدیریتی، بازرسی یا نمایندگی در EarthCoop امانت اعضاست، نه ملک شخصی یا امتیاز دائمی. ۲. مدیر، بازرس یا نماینده باید قدرت خود را فقط در حدود قانون، قرارداد مسئولیت و منفعت مشروع اعضا اعمال کند. ۳. استفاده از مقام برای سود شخصی، انتقام، حذف مخالف، پنهان‌کاری، معامله رأی یا حفظ قدرت ممنوع است.

۱. مدیران باید تسهیل‌گر مشارکت، نظم، گفت‌وگو، پیگیری تصمیمات و گزارش‌دهی باشند. ۲. مدیر نباید گروه را ملک خود، اعضا را پیرو خود، داده‌ها را دارایی خود یا اعتماد اعضا را سرمایه شخصی بداند. ۳. مدیر باید به نقد پاسخ دهد، خطا را اصلاح کند، تعارض منافع را افشا کند و از تمرکز قدرت بپرهیزد. ۴. سکوت در برابر فساد، تبعیض، تخلف یا آسیب جدی، در صورت آگاهی و اختیار اقدام، نقض اخلاق مدیریتی است.

۱. بازرس باید مستقل، دقیق، بی‌طرف، شجاع، مستند و پاسخ‌گو باشد. ۲. بازرس نباید ابزار انتقام، جناح‌بندی، اخلال، باج‌گیری، رقابت شخصی یا تخریب مدیران شود. ۳. بازرس باید تخلف، ریسک، فساد، تعارض منافع و ضعف عملکرد را گزارش کند، اما در گزارش خود انصاف و دقت را رعایت نماید. ۴. پنهان‌کاری بازرس در برابر تخلف مهم، نقض اخلاقی جدی است.

۱. نماینده باید زبان و حامل اعتماد اعضای سطح پایین‌تر باشد. ۲. نماینده نباید پس از فعال شدن در سطح بالاتر، از محله، صنف، گروه یا اعضایی که او را بالا فرستاده‌اند جدا شود. ۳. نماینده موظف است نظر اعضای خود را بشنود، تصمیمات مهم را گزارش کند و درباره عملکرد خود پاسخ دهد. ۴. نماینده نباید اعتماد اعضا را برای منافع شخصی، صنفی، مالی، سیاسی یا گروهی معامله کند.

۱. هیچ مدیر، بازرس، نماینده یا صاحب منصب عمومی نباید خود را بالاتر از اعضا، نقد، قانون یا حسابرسی بداند. ۲. احترام به نقش اجرایی یا تخصصی، به معنای مصونیت از پرسش و پاسخ‌گویی نیست. ۳. هر مقام EarthCoop باید آماده توضیح تصمیمات خود باشد. ---

۱. تخصص در EarthCoop امتیاز صرف نیست؛ مسئولیت مضاعف است. ۲. متخصصان باید دانش خود را در خدمت حقیقت، عدالت، منفعت عمومی، کرامت انسان و حفاظت از زمین به کار گیرند. ۳. استفاده از تخصص برای فریب اعضا، پنهان‌سازی واقعیت، انحصار تصمیم، پیچیده‌سازی عمدی یا سلطه بر غیرمتخصصان ممنوع است.

۱. هر صنف یا مجمع تخصصی باید حوزه خود را با صداقت، صلاحیت، شفافیت و پاسخ‌گویی اداره کند. ۲. صنف نباید به باشگاه بسته قدرت، انحصار شغلی، شبکه منافع پنهان یا مانع ورود اعضای شایسته تبدیل شود. ۳. صنف باید معیارهای صلاحیت، تعارض منافع، آموزش، ارتقای حرفه‌ای، ارزیابی و پاسخ‌گویی خود را روشن کند. ۴. صنف باید هم به دانش تخصصی وفادار باشد و هم به حق نظارت عمومی اعضا احترام بگذارد.

۱. قضات، وکلا، حقوق‌دانان، داوران، میانجی‌گران و اعضای صنف حقوقی باید استقلال، بی‌طرفی، رازداری، انصاف، دقت و حق دفاع را رعایت کنند. ۲. آنان نباید از پیچیدگی حقوقی برای ترساندن، فریب دادن، فرسوده کردن یا محروم‌سازی اعضا استفاده کنند. ۳. دریافت منفعت پنهان، جانبداری نامشروع، پنهان‌سازی تعارض منافع یا تحریف قانون، نقض اخلاق حقوقی است. ۴. هدف صنف حقوقی در EarthCoop، پیروزی بر طرف ضعیف‌تر نیست؛ بازگرداندن حق به حق‌دار است.

۱. متخصصان مالی و اقتصادی باید در تحلیل، حسابرسی، بودجه، نجم‌بهار، صندوق‌ها، Creation، Activation، Retirement، سرمایه‌گذاری، بیمه، اعتبار، بازار و ابزارهای اقتصادی با دقت، صداقت و امانت‌داری عمل کنند. ۲. آنان نباید ریسک را پنهان کنند، اعداد را آرایش دهند، Asset را Money جلوه دهند، Debt را Money معرفی کنند، Commitment را موجودی نقدی جلوه دهند، ارزش‌گذاری را تضمین قیمت معرفی کنند یا از ناآگاهی اعضا سود ببرند. ۳. حسابرس باید مستقل، مستند و بی‌طرف باشد. ۴. سیاست پولی یا مالی نباید ابزار انتقال پنهان ثروت، خرید قدرت حکمرانی یا اعطای امتیاز غیرشفاف شود. ۵. تغییر پنهانی Fundamental Legal Parameter نقض جدی امانت‌داری اقتصادی است.

ایجاد Backdoor مالی، Endpoint پنهان، Script یا ابزار مدیریتی برای تغییر موجودی، Ledger یا Fundamental Parameter خارج از Event Pipeline قانونی نقض اخلاقی بنیادین است. توسعه‌دهنده نباید دستور آشکارا فاقد مبنای قانونی را پنهان یا تسهیل کند و خطای مالی/امنیتی مهم نباید برای حفظ وجهه تیم یا مدیر پنهان شود.

۱. متخصصان سلامت باید کرامت، محرمانگی، رضایت آگاهانه، عدم تبعیض و اولویت سلامت اعضا را رعایت کنند. ۲. اطلاعات سلامت از حساس‌ترین داده‌های اعضاست و نباید بدون ضرورت مشروع افشا یا استفاده شود. ۳. سیاست سلامت باید بر دانش معتبر، اخلاق حرفه‌ای و حمایت از آسیب‌پذیران استوار باشد.

۱. آموزگاران، استادان، مربیان، مترجمان و پژوهشگران باید دانش را ابزار توانمندسازی اعضا بدانند، نه ابزار سلطه. ۲. آموزش باید روشن، صادقانه، قابل فهم، غیرتحمیلی و مشارکت‌افزا باشد. ۳. تحریف دانش، پنهان‌سازی منابع، سرقت علمی، تبلیغ گمراه‌کننده یا آموزش جهت‌دار برای دستکاری رأی ممنوع است.

۱. متخصصان محیط زیست، منابع طبیعی، کشاورزی، آب، خاک، اقلیم و تنوع زیستی باید از حقوق زمین، زیست‌بوم و نسل‌های آینده صیانت کنند. ۲. پنهان‌سازی آثار زیست‌محیطی پروژه، کم‌اهمیت جلوه دادن تخریب، یا توجیه علمی منافع آلاینده، نقض اخلاقی جدی است. ۳. گزارش زیست‌محیطی باید صادقانه، مستند، قابل نقد و قابل فهم برای اعضا باشد. ---

۱. داده اعضا امتداد زندگی، شخصیت، انتخاب، مشارکت و اعتماد آنان است. ۲. گردآوری، پردازش، نگهداری و تحلیل داده باید با رضایت آگاهانه، ضرورت مشروع، حداقل‌گرایی، امنیت و حق اعتراض همراه باشد. ۳. داده نباید به کالای قابل فروش، ابزار کنترل، ابزار تبعیض یا سرمایه پنهان قدرت تبدیل شود.

AI باید ابزار فهم، تحلیل، آموزش، کشف ریسک و کمک به تصمیم انسانی باشد. تصمیم AI مؤثر بر حقوق، دارایی، اعتبار مالی یا دسترسی اساسی باید در سطح مناسب قابل توضیح، قابل ممیزی، قابل اعتراض و قابل بازبینی انسانی باشد. AI نباید به تنهایی حکم قطعی Fraud، مصادره، Burn، محرومیت اقتصادی شدید یا محکومیت قضایی صادر کند.

۱. نام رسمی «نجم هدا / Najm Hoda» است. ۲. نجم هدا باید حدود دانش، عدم قطعیت و حدود اختیار خود را صادقانه بیان کند. ۳. تحلیل نجم هدا نباید به‌صورت حکم قطعی تخصصی یا قضایی معرفی شود مگر صلاحیت معتبر وجود داشته باشد. ۴. اقدام اقتصادی نمایندگی‌شده فقط با اختیار صریح، محدود، قابل لغو و audit-able مجاز است. ۵. نجم هدا حق ندارد مستقلاً Creation انجام دهد، Fundamental Parameter تغییر دهد، مالیات وضع کند، دارایی را مصادره کند یا رأی حکمرانی صادر کند.

۱. طراحی سامانه‌های EarthCoop باید روشن، منصفانه، قابل فهم و مشارکت‌افزا باشد. ۲. استفاده از الگوهای تاریک، دکمه‌های فریبنده، پنهان کردن گزینه مهم، هدایت پنهان رأی، فشار روانی، اعلان‌های دستکاری‌گر یا پیچیده‌سازی عمدی ممنوع است. ۳. رابط کاربری باید به اعضا کمک کند تصمیم آگاهانه بگیرند، نه تصمیم مورد نظر طراح را بدون فهم بپذیرند.

۱. امنیت در EarthCoop وظیفه‌ای اخلاقی است، زیرا بی‌امنیتی می‌تواند به نقض حق، دارایی، رأی، داده و کرامت اعضا منجر شود. ۲. متخصصان امنیت باید آسیب‌پذیری‌ها را مسئولانه گزارش و رفع کنند. ۳. پنهان‌سازی رخداد امنیتی مهم، در صورت اثر بر اعضا، نقض اخلاقی جدی است. ۴. امنیت نباید بهانه نظارت پنهان، حذف شفافیت یا تمرکز بی‌پاسخ‌گوی قدرت شود. ---

Creation غیرمجاز، Activation خارج از مسیر قانونی، خرج مستقیم Dim برخلاف قانون، دستکاری Ledger، حذف Audit Trail، جعل موجودی، ایجاد حساب یا صندوق پنهان، تغییر پنهانی Fundamental Parameter و استفاده از Backdoor نقض اخلاقی جدی‌اند. انتقال پول به صندوق Retirement تا زمان خروج واقعی از عرضه نباید Burn اجراشده معرفی شود.

عرضه Investment Right، VPU یا هر ابزار اقتصادی باید ماهیت واقعی حق را بیان کند. ابزار فاقد مالکیت نباید به‌گونه‌ای معرفی شود که سرمایه‌گذار آن را سهم مالکیت تصور کند. Valuation تضمین ارزش نیست و نبود حق رأی، مدیریت، Profit Right یا Repurchase Guarantee باید روشن باشد.

مدیر پروژه عمومی نباید Commitment اعضا را مانند پول دریافت‌شده نمایش دهد. تعهد جمعی نباید بهانه برداشت بیش از مقدار یا شرایط مصوب شود. تغییر اساسی بودجه، دامنه یا مدل تأمین مالی باید صادقانه افشا و طبق قانون دوباره تصویب شود. شکست مشروع ≠ Fraud.

۱. بازار EarthCoop باید بر صداقت، کیفیت، شفافیت، احترام به مصرف‌کننده و منع تقلب استوار باشد. ۲. فروشنده یا ارائه‌دهنده خدمت نباید با اطلاعات نادرست، قیمت‌سازی مصنوعی، نقد جعلی، احتکار، تبانی یا سوءاستفاده از نیاز اعضا سود ببرد. ۳. خریدار نیز باید در ارزیابی، شکایت، امتیازدهی و تعامل مالی منصف و صادق باشد.

Bahar، Share، VPU، سرمایه یا تبلیغات به خودی خود حق حکمرانی عمومی بیشتر ایجاد نمی‌کنند. استفاده از ثروت برای خرید رأی عمومی یا نفوذ پنهان بر حکمرانی خلاف اخلاق بنیادین EarthCoop است.

۱. استفاده عامدانه از شکایت، گزارش یا فرآیند قضایی برای فریب، جعل، تهدید، تلافی یا آزار اخلاقاً مردود است و در صورت وجود مبنای قانونی می‌تواند موضوع رسیدگی حقوقی قرار گیرد. ۲. صرف ردشدن شکایت، عدم اثبات نهایی ادعا یا اشتباه صادقانه به‌خودی‌خود نقض اخلاقی یا حقوقی محسوب نمی‌شود. ۳. معیار ارزیابی گزارش و شکایت باید میان حسن‌نیت و باور معقول از یک سو، و گزارش عامدانه دروغ یا سوءاستفاده آگاهانه از سوی دیگر تفکیک کند. ---

۱. دفاع از خود یا دیگری حق مشروع است. ۲. دفاع نباید بر جعل، تهدید، پنهان‌سازی عمدی حقیقت، تخریب شهود، سوءاستفاده از ضعف طرف مقابل یا فریب مرجع رسیدگی استوار باشد. ۳. دفاع قوی و حرفه‌ای باید همچنان با انصاف و حقیقت‌جویی سازگار باشد.

۱. مرجع رسیدگی باید بی‌طرف، مستقل، صبور، دقیق، محرمانه در حدود لازم و مستند عمل کند. ۲. تصمیم‌گیرنده نباید پیش از شنیدن طرفین، حکم ذهنی نهایی صادر کند. ۳. رأی باید برای بازگرداندن حق، اصلاح، جبران و پیشگیری از تکرار باشد، نه انتقام یا نمایش قدرت.

۱. میانجی باید به طرفین احترام بگذارد و راه‌حل عادلانه و داوطلبانه را تسهیل کند. ۲. میانجی نباید طرف ضعیف‌تر را به پذیرش توافق ناعادلانه وادار کند. ۳. محرمانگی، بی‌طرفی و عدم سوءاستفاده از اطلاعات میانجی‌گری الزامی است.

۱. جامعه پایه حکمرانی نزدیک‌ترین بستر مشارکت زنده، مسئولیت همسایگی و اعتماد عمومی اعضاست؛ این سطح الزاماً در همه مکان‌ها «محله» نیست و مطابق LOC تعیین می‌شود. ۲. اعضا باید در جامعه پایه خود تفاوت‌ها، اقلیت‌ها، تازه‌واردان و اشخاص کم‌قدرت‌تر را با کرامت و انصاف در نظر بگیرند. ۳. اخلاق محلی نباید به طرد، کنترل اجتماعی ناموجه یا تحمیل سلیقه اکثریت تبدیل شود. ---

۱. گروه تخصصی باید جایگاه گفت‌وگوی علمی، حرفه‌ای و مسئولانه باشد. ۲. اعضای صنف نباید تخصص را به ابزار تحقیر غیرمتخصصان یا حذف رقیبان تبدیل کنند. ۳. گروه تخصصی باید از ورود اعضای علاقه‌مند، نوآموز، پژوهشگر یا دارای تجربه غیررسمی، در حدود قواعد خود، استقبال کند.

۱. گروه‌های سنی، جنسیتی، حمایتی و نیازمحور باید با حساسیت، احترام، حریم خصوصی و پرهیز از تبعیض اداره شوند. ۲. داده‌های مربوط به وضعیت اختصاصی یا حمایتی اعضا نباید برای برچسب‌زنی، تحقیر، تبلیغ، کنترل یا سوءاستفاده به کار رود. ۳. هدف گروه اختصاصی باید توانمندسازی و نمایندگی بهتر باشد، نه جداسازی تحقیرآمیز یا استفاده ابزاری.

۱. هر نهاد تخصصی باید از دل صنف و اهل همان حوزه شکل گیرد، اما صنف نباید نهاد را به ملک بسته خود تبدیل کند. ۲. نماینده صنف در نهاد تخصصی، امانت‌دار هم دانش تخصصی و هم اعتماد عمومی است. ۳. تصمیم تخصصی باید قابل توضیح برای غیرمتخصصان و قابل نقد توسط اهل تخصص باشد.

۱. اطلاع‌رسانی در EarthCoop باید صادقانه، روشن، به‌موقع و غیرگمراه‌کننده باشد. ۲. پنهان‌سازی خبر مهم، تحریف گزارش، بزرگ‌نمایی موفقیت، کوچک‌نمایی شکست یا حذف داده مؤثر، خلاف اخلاق اطلاع‌رسانی است. ۳. گزارش‌ها باید میان واقعیت، تحلیل، پیشنهاد، فرضیه و تبلیغ تفاوت بگذارند.

تبلیغ سرمایه‌گذاری باید ریسک‌های اساسی را همراه با فرصت مطرح کند. تبلیغ VPU، پروژه یا ابزار مالی نباید سود، مالکیت، رأی، نقدشوندگی یا بازخریدی را که وجود ندارد القا کند. تبلیغ پولی نباید به شکل محتوای مستقل یا توصیه بی‌طرف پنهان شود.

۱. رسانه‌های داخلی EarthCoop باید به حقیقت، تنوع دیدگاه، نقد منصفانه و پاسخ‌گویی وفادار باشند. ۲. رسانه نباید ابزار گروهی خاص، مدیران، سرمایه‌گذاران، صنف قدرتمند یا الگوریتم پنهان شود. ۳. سانسور نقد صادقانه، تخریب سازمان‌یافته منتقدان یا برجسته‌سازی فریبنده اطلاعات، خلاف اخلاق رسانه‌ای است.

۱. گفت‌وگوی عمومی باید بر احترام، شنیدن، استدلال، سند و امکان اصلاح استوار باشد. ۲. اعضا باید از انتشار شایعه، اتهام بی‌سند، اطلاعات حساس، داده خصوصی یا محتوای نفرت‌پراکن بپرهیزند. ۳. آزادی بیان با مسئولیت نسبت به کرامت، امنیت و حقیقت همراه است. ---

۱. پنهان‌کردن تعارض منافع مؤثر با اخلاق امانت‌داری ناسازگار است. ۲. شخص دارای نقش حساس باید تعارض منافع مؤثر را در حدود قانون، قرارداد نقش یا سیاست معتبر افشا کند و در صورت لزوم از تصمیم‌گیری کنار رود. ۳. ETH معیار اخلاقی افشا و پرهیز را بیان می‌کند؛ آثار الزام‌آور عدم افشا، عدم صلاحیت یا کناره‌گیری اجباری باید از منبع حقوقی یا قراردادی معتبر ناشی شود. ---

۱. پذیرش هدیه، منفعت یا امتیازی که هدف یا اثر آن خرید رأی، تصمیم، سکوت، نفوذ یا ترجیح ناروا باشد، از نظر اخلاقی مردود است. ۲. ممنوعیت حقوقی، حدود مجاز، نصاب‌ها و ضمانت اجراهای مربوط حسب موضوع در قانون یا مقرره صلاحیت‌دار تعیین می‌شوند. ۳. ETH به‌تنهایی نصاب مالی، جرم، تخلف یا مجازات تازه‌ای ایجاد نمی‌کند. ---

۱. نفوذ پنهان یعنی اثرگذاری سازمان‌یافته بر تصمیمات، رأی‌ها، پروژه‌ها، نهادها یا افکار اعضا بدون افشای منبع، منفعت یا هدف واقعی. ۲. نفوذ پنهان توسط اشخاص، شرکت‌ها، دولت‌ها، گروه‌ها، سرمایه‌گذاران، اصناف یا سامانه‌های الگوریتمی ممنوع است. ۳. اعضا حق دارند بدانند چه کسی، با چه منفعتی و برای چه هدفی در حال اثرگذاری بر تصمیم عمومی است.

۱. زمین در EarthCoop فقط دارایی اقتصادی یا موضوع بهره‌برداری نیست؛ بستر مشترک حیات است. ۲. هر عضو و نهاد باید در تصمیمات خود اثر بر زمین، آب، خاک، هوا، منابع، زیست‌بوم و نسل‌های آینده را در نظر بگیرد. ۳. بهره‌برداری از زمین بدون مسئولیت، جبران، اندازه و احترام، خلاف اخلاق EarthCoop است.

۱. منابع مشترک امانت همگانی‌اند. ۲. استفاده اختصاصی از منابع مشترک باید همراه با رعایت حق مالکانه همگانی، شفافیت، جبران و پایداری باشد. ۳. هرگونه غصب، تخریب، پنهان‌کاری یا انحصار منابع مشترک نقض اخلاقی بنیادین است.

۱. نسل‌های آینده اگرچه امروز رأی مستقیم ندارند، ذی‌حقان واقعی تصمیمات امروزند. ۲. هیچ تصمیم اقتصادی، فنی، عمرانی یا سیاسی نباید صرفاً برای سود کوتاه‌مدت، حق زندگی عادلانه نسل‌های آینده را تضعیف کند. ۳. تصمیم‌گیران EarthCoop باید خود را امانت‌دار آینده بدانند. ---

۱. EarthCoop خطاپذیری انسان، نهاد، صنف، سامانه و فناوری را می‌پذیرد. ۲. خطا زمانی خطرناک می‌شود که پنهان، انکار، توجیه یا تکرار شود. ۳. فرهنگ اخلاقی EarthCoop باید اصلاح خطا را ارزش بداند، نه نشانه ضعف.

۱. هر شخص یا نهاد که خطای خود را می‌شناسد، باید در حد نقش و اختیار خود برای اصلاح آن اقدام کند. ۲. اگر خطا به دیگری آسیب زده باشد، جبران، عذرخواهی، اصلاح داده، اصلاح تصمیم یا بازگرداندن حق باید بررسی شود. ۳. خطای صادقانه با فساد، پنهان‌کاری یا سوءاستفاده عمدی تفاوت دارد.

۱. اعتماد عمومی با صداقت، شفافیت، پاسخ‌گویی و اصلاح عملی بازسازی می‌شود، نه با تبلیغ یا انکار. ۲. منتخبی که اعتماد اعضا را از دست می‌دهد، باید بازخوردها را جدی بگیرد و برای اصلاح عملکرد اقدام کند. ۳. بازسازی اعتماد حق منتخب است، اما تضمین ادامه منصب نیست.

۱. اجرای ETH در سطح غیرقهری شامل آموزش، گفت‌وگو، بازخورد، خوداصلاحی، ارزیابی اخلاق حرفه‌ای، میانجی‌گری داوطلبانه و سازوکارهای ترمیمی غیرالزام‌آور است. ۲. هیچ نهاد واحدی حق انحصار تفسیر اخلاق یا استفاده از ETH برای حذف منتقد، تحمیل عقیده یا گسترش قدرت خود را ندارد. ۳. هر اقدامی که اثر الزام‌آور بر حق، عضویت، نقش، رأی، دارایی، داده، دسترسی یا اعتبار رسمی شخص داشته باشد، نیازمند مبنای معتبر و فرآیند متناسب مطابق JUD و قانون موضوعی مربوط است. ۴. ETH می‌تواند معیار رفتار یا متن تعهد اخلاقی یک نقش را فراهم کند، اما الزام آن نقش باید از قانون یا قرارداد معتبر ناشی شود. ---

۱. هر عضو می‌تواند با حسن‌نیت، بر پایه باور معقول و تا حد امکان با ارائه مستندات، رفتار ناسازگار با ETH را گزارش کند. ۲. نادرست‌بودن نتیجه نهایی گزارش، به‌تنهایی حمایت اخلاقی از گزارش‌دهنده حسن‌نیت را از میان نمی‌برد. ۳. گزارش عامدانه دروغ، جعل‌شده یا با هدف آگاهانه تلافی، تخریب یا فریب، حسب مورد می‌تواند موضوع ارزیابی اخلاقی یا رسیدگی قانونی قرار گیرد. ۴. فرآیند گزارش باید از حیثیت، حریم خصوصی و حق دفاع اشخاص تا حد ممکن صیانت کند. ---

۱. واکنش‌های غیرقهری ETH می‌توانند شامل گفت‌وگوی اصلاحی، بازخورد، تذکر اخلاقی، دعوت به توضیح، آموزش، میانجی‌گری داوطلبانه، پیشنهاد اصلاح رفتار، دعوت به پذیرش مسئولیت یا عذرخواهی داوطلبانه، و ارجاع اخلاقی به صنف مربوط باشند. ۲. عذرخواهی اخلاقی زمانی معنا دارد که داوطلبانه و اصیل باشد؛ الزام به اصلاح factual statement، Restitution، جبران خسارت یا اقدام حقوقی از عذرخواهی اخلاقی جداست و فقط از منبع معتبر خود ناشی می‌شود. ۳. ارجاع به JUD، پیشنهاد تعلیق، عزل، محدودیت نقش یا هر اقدام الزام‌آور فقط در حدود مبنای قانونی یا قراردادی معتبر ممکن است. ۴. درج یک واکنش در ETH به‌تنهایی اختیار تحمیل آن را ایجاد نمی‌کند. ۵. شدت واکنش اخلاقی باید با قصد، اثر، تکرار، امکان اصلاح، میزان آسیب و حقوق اشخاص متناسب باشد. ---

۱. ارزیابی اخلاقی باید میان نقد رفتار و برچسب‌گذاری شخصیت تفکیک کند. ۲. ETH نباید برای تحقیر عمومی، حذف مخالفان، فشار سیاسی، رقابت ناسالم یا آسیب غیرضروری به حیثیت اشخاص استفاده شود. ۳. انتشار عمومی نتیجه اخلاقی فقط در صورت وجود مبنای معتبر، ضرورت، تناسب و رعایت حقوق دفاعی مجاز است. ---

۱. در ارزیابی اخلاقی دارای اثر مهم بر حیثیت، قرارداد نقش یا فرآیند حقوقی، شخص باید از موضوع ادعا آگاه و امکان معقول توضیح و پاسخ داشته باشد. ۲. اتهام اخلاقی نباید پیش از بررسی لازم به‌عنوان واقعیت قطعی منتشر شود. ۳. هرجا نتیجه می‌تواند اثر الزام‌آور حقوقی ایجاد کند، تضمین‌های JUD و منبع ماهوی مربوط حاکم‌اند. ---

۱. EarthCoop باید آموزش ETH را برای اعضا و نقش‌های حساس قابل دسترس کند. ۲. قانون، مقرره معتبر یا قرارداد نقش می‌تواند گذراندن آموزش اخلاقی مشخص را شرط پذیرش یا ادامه نقش حساس قرار دهد. ۳. ETH به‌تنهایی و بدون چنین مبنایی صلاحیت جدید یا شرط اجباری برای تصدی نقش ایجاد نمی‌کند. ---

۱. ETH می‌تواند متن و معیارهای تعهد اخلاقی نقش‌های مالی، فنی، قضایی، داده‌ای و سایر نقش‌های حساس را تعیین کند. ۲. الزام به امضای تعهد، اثر نقض آن و پیامدهای قراردادی یا حقوقی فقط در حدود قانون، مقرره معتبر یا قرارداد نقش اعمال می‌شوند. ۳. تعهد اخلاقی نمی‌تواند برای دورزدن محدودیت‌های قانونی یا سلب حق دادرسی استفاده شود. ---

۱. EarthCoop باید فرهنگ اخلاقی خود را از راه تجربه، گزارش، نقد، آموزش، اصلاح و یادگیری جمعی تکامل دهد. ۲. منشور اخلاقی سندی زنده است و باید با حفظ اصول بنیادین، بر پایه تجربه عملی بازنگری شود. ۳. بازنگری اخلاقی نباید به تضعیف کرامت، عدالت یا آزادی مشروع اعضا منجر شود. ---

۱. اجرای منشور اخلاقی می‌تواند مرحله‌ای و متناسب با بلوغ نهادی، فنی و اجتماعی EarthCoop باشد. ۲. اولویت اجرا با آموزش اخلاقی مدیران، بازرسان، توسعه‌دهندگان، داوران، حسابرسان، مدیران مالی، متخصصان داده و اصناف حساس است. ۳. هر مرحله باید دارای برنامه، مسئول، شاخص، گزارش و مسیر اصلاح باشد.

۱. راهنماها، کدهای رفتار و آیین‌نامه‌های اخلاقی می‌توانند معیارهای اخلاقی، آموزش، افشا، خودارزیابی و سازوکارهای غیرتنبیهی را تفصیل دهند. ۲. سند تابع ETH نمی‌تواند قاعده اقتصادی، دیجیتال، قضایی، انتخاباتی یا محلی تازه‌ای ایجاد کند یا مستقلاً مجازات، عزل، محرومیت یا الزام مالی مقرر کند. ۳. اگر یک سند اخلاقی قرار است اثر الزام‌آور داشته باشد، باید منبع اختیار مستقل، قلمرو تفویض و رابطه خود با قانون یا قرارداد مربوط را صریحاً ذکر کند. ۴. اخلاق مالی، AI، VPU، Credit Assessment یا سایر موضوعات تخصصی باید با قوانین موضوعی مالک آن حوزه هماهنگ باشند و ETH جای آنها را نمی‌گیرد. ---

۱. تفسیر ETH باید در چهارچوب FC و CO و با توجه به CH و قوانین موضوعی مرتبط انجام شود. ۲. تفسیر اخلاقی نمی‌تواند ممنوعیت، مجازات، صلاحیت نهادی یا محدودیت حقوقی تازه‌ای ایجاد کند. ۳. تفسیر ETH نباید به قانون‌گذاری پنهان، سرکوب آزادی مشروع، حذف نقد، تحمیل عقیده یا گسترش ناموجه قدرت نهادی منجر شود. ۴. تعارض دارای اثر حقوقی باید به مرجع حقوقی صلاحیت‌دار ارجاع شود. ---

۱. اصلاح ETH باید با مشارکت مناسب اعضا، اصناف، نهادهای تخصصی، جوامع محلی و مرجع صلاحیت‌دار انجام شود. ۲. پیشنهاد اصلاح باید آثار اخلاقی، حقوقی، اجتماعی، فنی و نهادی خود را اعلام کند. ۳. اصلاح ETH به‌تنهایی نمی‌تواند حق یا تکلیف حقوقی جدید، ممنوعیت ماهوی تازه، مجازات یا صلاحیت قهری جدید ایجاد کند؛ چنین تغییری باید از مسیر اصلاح منبع حقوقی صلاحیت‌دار انجام شود. ۴. هیچ اصلاحی نباید اصول عدالت، کرامت، صداقت، پاسخ‌گویی، منع فساد، حق مشارکت و حق نظارت را تضعیف کند. ---

۱. نسخه رسمی منشور اخلاقی باید در مخزن اصلی اسناد EarthCoop ثبت و نگهداری شود. ۲. هر نسخه معتبر باید دارای شناسه ETH، شماره نسخه، تاریخ ثبت، زبان، وضعیت اعتبار و سابقه تغییرات باشد. ۳. اصلاحات بعدی باید با حفظ شناسه مواد، ثبت شماره نسخه جدید و ذکر سابقه تغییرات انجام شود.

۱. این متن، نسخه رسمی 1.0 سند ETH در نسل رسمی نخست اسناد EarthCoop است. ۲. این نسخه با تصمیم صریح بنیان‌گذار EarthCoop در تاریخ 2026-10-01 ثبت شده و از همان تاریخ نافذ است. ۳. شماره‌ها و نسخه‌های پیش از این تصمیم، سابقه توسعه و ممیزی «پیش از نسل رسمی 1» محسوب می‌شوند و در توالی نسخه‌های رسمی جدید، نسخه پیشین این سند به شمار نمی‌آیند؛ سوابق تاریخی حذف یا بازنویسی نمی‌شوند.