شناسنامه سند
قانون قضایی EarthCoop
دادرسی، داوری، میانجی‌گری، تخلفات، اعتراض، جبران خسارت، ضمانت اجرا و اجرای احکام - عنوان رسمی: قانون قضایی EarthCoop - عنوان کوتاه: قانون قضایی - جایگاه: جلد ششم از مجموعه قوانین بنیادین EarthCoop - تاریخ تدوین: ۱۴۰۵ / ۲۰۲۶ - زبان مبنا: فارسی - دامنه اعتبار: اختلافات، تخلفات، شکایات، اعتراضات، داوری، میانجی‌گری، دادرسی، جبران خسارت، ضمانت اجرا، تعلیق، عزل، ابطال تصمیم، اجرای احکام و صیانت از حقوق اعضا، گروه‌ها، نهادها، پروژه‌ها، سامانه‌ها و منابع EarthCoop
دیباچه
به نام خدای جان و خرد
قانون قضایی EarthCoop برای آن تدوین می‌شود که عدالت در EarthCoop فقط اصل نظری، شعار اخلاقی یا آرمان تمدنی نباشد، بلکه در هنگام اختلاف، تخلف، آسیب، تعارض، فساد، نقض حق، سوءاستفاده از قدرت یا خطای سامانه، راه روشن رسیدگی، دفاع، اصلاح، جبران و اجرای حق وجود داشته باشد.
EarthCoop بر این اصل استوار است که هر انسان، به اعتبار سهم برابر خود از حق همگانی نسبت به زمین و منابع بنیادین حیات، صاحب حق مشارکت، حق نظارت، حق بهره‌مندی، حق اعتراض و حق دادرسی منصفانه است. هیچ عضو، مدیر، بازرس، نماینده، نهاد، سامانه، الگوریتم، قرارداد هوشمند، پروژه، بازار یا صندوقی در EarthCoop نباید فراتر از پاسخ‌گویی قرار گیرد.
دادرسی در EarthCoop باید منصفانه، مستقل، شفاف در حدود لازم، حریم‌خصوصی‌محور، مستند، زمان‌مند، قابل اعتراض، فناوری‌پذیر و انسان‌محور باشد. هدف نظام قضایی EarthCoop انتقام نیست؛ بلکه بازگرداندن حق به حق‌دار، اصلاح خطا، جبران آسیب، پیشگیری از تکرار، حفظ اعتماد عمومی و صیانت از عدالت است.
این قانون، ساختار دیوان عدالت و داوری EarthCoop، مراتب رسیدگی، حقوق طرفین، قواعد شکایت، میانجی‌گری، داوری، دادرسی، اعتراض، تجدیدنظر، ضمانت اجرا، اجرای احکام، تخلفات بنیادین و رابطه رسیدگی انسانی با سامانه‌های دیجیتال را تعیین می‌کند.
ساختار سند
این قانون شامل ۷۹ ماده در ۱۶ بخش و یک حکم پایانی است.
بخش نخست
کلیات، ماهیت و اصول قضایی
جایگاه و روابط اسنادی پیشنهادی: تابع FC و CO و با توجه به CH؛ با ECON، DG و LOC هم‌رتبه و مالک قلمرو دادرسی، ادله، جبران و اجرای قضایی است.
> وضعیت حقوقی این متن: نسخه رسمی 1.0 — ثبت‌شده و نافذ از 2026-10-01. شماره‌گذاری رسمی اسناد از این نسخه آغاز می‌شود؛ سوابق پیشین صرفاً سابقه توسعه و ممیزی پیش از نسل رسمی 1 هستند.
۱. JUD قانون موضوعی بنیادین و مرجع اصلی قواعد دادرسی، حل اختلاف، میانجی‌گری، داوری، ادله، اعتراض، جبران، ضمانت اجرا و اجرای احکام داخلی EarthCoop است. ۲. JUD در چهارچوب FC و CO و با توجه به CH اعمال می‌شود و از حیث مرتبه حقوقی با سایر قوانین موضوعی بنیادین هم‌سطح است. ۳. حقوق، تکالیف و ممنوعیت‌های ماهوی هر حوزه تخصصی از قانون موضوعی صلاحیت‌دار همان حوزه اخذ می‌شود؛ JUD نحوه رسیدگی، احراز، جبران و اجرای تصمیم معتبر را تنظیم می‌کند. ۴. JUD می‌تواند تخلفات ذاتاً مربوط به سلامت نظام عدالت را مستقلاً تعریف کند؛ از جمله جعل یا نابودی دلیل، فساد مرجع رسیدگی، تهدید یا تلافی علیه شاهد یا گزارش‌دهنده، مداخله غیرمجاز در پرونده و امتناع غیرقانونی از اجرای حکم. ---
هدف این قانون عبارت است از: ۱. تضمین حق اعتراض و دادخواهی اعضا. ۲. ایجاد سازوکار رسیدگی منصفانه و مستقل. ۳. تعیین مرجع رسیدگی به اختلافات و تخلفات. ۴. تنظیم میانجی‌گری، داوری و دادرسی رسمی. ۵. تعیین تخلفات بنیادین و ضمانت اجراها. ۶. تضمین جبران خسارت و اصلاح تصمیمات ناعادلانه. ۷. صیانت از حقوق اعضا، گروه‌ها، جوامع محلی، پروژه‌ها، صندوق‌ها و سامانه‌ها. ۸. پیشگیری از فساد، انحصار، دستکاری رأی، سوءاستفاده از داده و سوءاستفاده مالی. ۹. تضمین حق دفاع، حق اطلاع، حق دلیل و حق تجدیدنظر. ۱۰. هماهنگی رسیدگی انسانی با سامانه‌های دیجیتال و قراردادهای هوشمند.
دادرسی در EarthCoop بر اصول زیر استوار است: ۱. عدالت. ۲. کرامت انسان. ۳. بی‌طرفی و استقلال مرجع رسیدگی. ۴. حق اطلاع و حق دفاع. ۵. تناسب ضمانت اجرا. ۶. مستند بودن تصمیم. ۷. زمان‌مندی رسیدگی. ۸. قابلیت اعتراض و بازنگری. ۹. شفافیت مسئولانه. ۱۰. حفظ حریم خصوصی. ۱۱. منع تبعیض. ۱۲. تقدم اصلاح، جبران و پیشگیری بر انتقام. ۱۳. پاسخ‌گویی همه صاحبان قدرت، نقش، داده، پول و اختیار.
۱. هیچ شخص یا نهاد نباید بدون فرآیند منصفانه از حق، عضویت، رأی، دارایی، داده، مسئولیت یا دسترسی مشروع محروم شود. ۲. اقدام حفاظتی موقت پیش از تصمیم نهایی فقط با ادعای قابل اتکا، خطر واقعی، ضرورت، تناسب، دلیل ثبت‌شده، مدت محدود و امکان بازبینی سریع مجاز است. ۳. اقدام موقت نباید به مجازات نهایی پنهان تبدیل شود و اجرای آن به‌خودی‌خود اثبات تخلف نیست. ۴. در موارد اضطراری، حداقل تضمین‌های اطلاع، ثبت دلیل و بازبینی مستقل باید در نخستین فرصت معقول برقرار شود. ---
۱. تصمیم نهایی در امور مهم قضایی، عضویتی، مالی، انتخاباتی و حقوقی نباید به‌طور کامل و غیرقابل اعتراض به ماشین یا الگوریتم واگذار شود. ۲. سامانه‌های دیجیتال می‌توانند در ثبت، تحلیل، اولویت‌بندی، کشف تقلب، مستندسازی و پیشنهاد رأی کمک کنند، اما جایگزین کامل قضاوت انسانی قابل بازنگری نیستند. ۳. هر عضو متأثر از تصمیم خودکار یا نیمه‌خودکار حق دارد توضیح بخواهد و رسیدگی انسانی درخواست کند. ---
۱. دیوان، شعب تخصصی، هیئت تجدیدنظر، میانجی‌گری، داوری و اجرای احکام اجزای نظام رسیدگی عادی EarthCoop هستند. ۲. مرجع عالی تفسیر، مرجع ویژه حل تعارضات ساختاری یا تفسیری بنیادین است و جزئی از سلسله‌مراتب عادی رسیدگی به وقایع و ادله پرونده‌ها محسوب نمی‌شود. ۳. JUD نباید صلاحیت مرجع عالی تفسیر را به مرجع تجدیدنظر عادی تبدیل کند یا بالعکس. ---
۱. دیوان عدالت و داوری EarthCoop مرجع اصلی رسیدگی به اختلافات مهم، تخلفات بنیادین، اعتراضات جدی و دعاوی میان اعضا، نهادها، گروه‌ها، پروژه‌ها، صندوق‌ها و سامانه‌ها است. ۲. دیوان باید مستقل، بی‌طرف، تخصص‌محور، قابل دسترس، شفاف در حدود لازم و پاسخ‌گو باشد. ۳. دیوان مرجع سیاسی یا اجرایی نیست و نباید تابع دبیرخانه اجرایی، نهاد مالی، گروه ذی‌نفع یا قدرت انتخاباتی شود.
۱. دیوان صلاحیت رسیدگی به اختلافات و تخلفات مهم ناشی از حقوق و تکالیف معتبر EarthCoop را دارد. ۲. در هر پرونده، قانون موضوعی صلاحیت‌دار منبع تعیین حق یا ممنوعیت ماهوی و JUD منبع اصلی فرآیند رسیدگی و remedy است. ۳. اگر اختلاف واقعاً درباره مرز صلاحیت یا تعارض بنیادین دو قانون هم‌رتبه باشد و با تفسیر عادی حل نشود، موضوع مطابق FC و CO به مرجع عالی تفسیر ارجاع می‌شود. ---
۱. دیوان می‌تواند دارای شعب تخصصی باشد. ۲. شعب تخصصی می‌تواند شامل شعبه عضویت و هویت، شعبه انتخابات و نمایندگی، شعبه اقتصاد و نجم‌بهار، شعبه داده و فناوری، شعبه پروژه‌ها و بازار، شعبه جوامع محلی، و شعبه حقوق بنیادین باشد. ۳. تخصص شعب نباید استقلال، وحدت معیار عدالت یا امکان تجدیدنظر را از بین ببرد.
۱. واحد رسیدگی اولیه مسئول بررسی نخستین شکایات، اعتراضات و گزارش‌های تخلف است. ۲. این واحد می‌تواند شکایت را بپذیرد، رد مستند کند، برای تکمیل بازگرداند، به میانجی‌گری ارجاع دهد، به مرجع تخصصی بفرستد یا برای رسیدگی فوری پیشنهاد کند. ۳. تصمیم واحد رسیدگی اولیه باید مستند، زمان‌مند و قابل اعتراض باشد.
۱. مرجع میانجی‌گری برای حل اختلافات قابل سازش، کاهش تنش و یافتن توافق عادلانه میان طرفین تشکیل می‌شود. ۲. میانجی‌گری داوطلبانه است، مگر در مواردی که قانون تلاش اولیه برای سازش را شرط رسیدگی رسمی بداند. ۳. هیچ توافق میانجی‌گری نباید حقوق بنیادین، حق مالکانه همگانی، حقوق اشخاص ثالث یا اصول اسناد بالادستی را نقض کند.
۱. داوری در EarthCoop روشی برای حل اختلافات قراردادی، اقتصادی، پروژه‌ای، بازاری، نهادی یا میان‌گروهی است. ۲. داور یا هیئت داوری باید مستقل، بی‌طرف، واجد صلاحیت و فاقد تعارض منافع مؤثر باشد. ۳. رأی داوری در حدود قانون معتبر است و می‌تواند در دیوان، در موارد نقض اصول بنیادین یا دادرسی منصفانه، مورد بازنگری قرار گیرد.
۱. هیئت تجدیدنظر مرجع بازنگری نسبت به آرای مهم، تصمیمات زیان‌بار، ضمانت اجراهای شدید و موارد نقض احتمالی دادرسی است. ۲. اعضای هیئت تجدیدنظر نباید در رسیدگی مرحله نخست دخالت مؤثر داشته باشند. ۳. تجدیدنظر باید مستند، محدود به جهات قانونی و زمان‌مند باشد.
۱. هیئت رسیدگی فوری برای مواردی تشکیل می‌شود که تأخیر در رسیدگی موجب آسیب جدی، غیرقابل جبران یا خطر برای اعضا، داده‌ها، رأی، صندوق‌ها، پروژه‌ها، امنیت یا منابع مشترک شود. ۲. تصمیم فوری باید موقت، مستند، محدود، قابل بازبینی و متناسب با خطر باشد. ۳. رسیدگی فوری نباید به ابزار حذف دادرسی منصفانه یا اعمال مجازات پنهان تبدیل شود. ---
۱. هر عضو، گروه، نهاد، پروژه، شرکت، تعاونی یا ذی‌نفع معتبر می‌تواند نسبت به تصمیم، رفتار، تخلف، آسیب یا نقض حق در EarthCoop شکایت یا اعتراض ثبت کند. ۲. هیچ شخصی نباید به دلیل شکایت صادقانه، گزارش تخلف یا اعتراض قانونی مورد تلافی، تهدید، محرومیت یا فشار قرار گیرد. ۳. سوءاستفاده از حق شکایت برای آزار، تخریب، جعل، تهدید یا اخلال عمدی ممنوع است.
۱. شخص یا نهادی که علیه او شکایت، اتهام یا درخواست رسیدگی مطرح شده، حق دارد از موضوع، دلایل، مستندات اصلی، مرجع رسیدگی و مهلت پاسخ آگاه شود. ۲. محدودیت اطلاع فقط در موارد ضروری مانند حفظ امنیت، جلوگیری از نابودی ادله، حمایت از گزارش‌دهنده یا حفظ حریم خصوصی مجاز است. ۳. هر محدودیت اطلاع باید موقت، مستند و قابل بازبینی باشد.
۱. هر طرف دعوا حق دارد دفاع کند، دلیل ارائه دهد، به ادله طرف مقابل پاسخ دهد و درخواست بررسی یا اصلاح کند. ۲. مهلت دفاع باید متناسب با اهمیت موضوع و امکان واقعی پاسخ‌گویی باشد. ۳. هیچ رأی مهمی نباید بدون امکان دفاع صادر شود، مگر در تصمیمات فوری موقت که باید پس از آن رسیدگی کامل انجام شود.
۱. طرفین می‌توانند در حدود قانون از نماینده، مشاور، وکیل، متخصص یا همراه مورد اعتماد استفاده کنند. ۲. نماینده یا مشاور باید هویت، اختیار و تعارض منافع احتمالی خود را اعلام کند. ۳. استفاده از نماینده نباید به ابزار سلطه، تهدید، جعل یا دور زدن قواعد رسیدگی تبدیل شود.
۱. طرفین حق دارند در حدود قانون به اطلاعات، ادله و سوابق پرونده خود دسترسی داشته باشند. ۲. دسترسی به پرونده نباید موجب نقض حریم خصوصی اشخاص ثالث، افشای داده حساس یا آسیب امنیتی شود. ۳. در صورت محدودیت دسترسی، باید خلاصه یا نسخه قابل افشای مستندات تا حد امکان ارائه شود.
۱. هر تصمیم قضایی، داوری یا رسیدگی مهم باید مستند و دارای دلیل روشن باشد. ۲. تصمیم باید شامل موضوع، طرفین، مرجع رسیدگی، مبنای قانونی، ادله اصلی، تحلیل، نتیجه، ضمانت اجرا و مسیر اعتراض باشد. ۳. تصمیم مبهم، بی‌دلیل یا فاقد مبنای قانونی در امور مهم قابل ابطال یا بازنگری است.
۱. شکایت باید از طریق سامانه رسمی شکایات یا مسیرهای مجاز جایگزین ثبت شود. ۲. هر شکایت باید دارای شناسه، تاریخ، موضوع، طرف یا طرف‌های مرتبط، شرح واقعه، خواسته، مستندات و سطح فوریت باشد. ۳. سامانه باید رسید ثبت شکایت، وضعیت پرونده و مسیر پیگیری را به شاکی نمایش دهد.
۱. اگر شکایت ناقص باشد، واحد رسیدگی اولیه باید موارد نقص را اعلام و مهلت تکمیل دهد. ۲. نقص شکلی نباید بهانه رد شکایت درباره نقض جدی حقوق بنیادین شود. ۳. در موارد فوریت یا آسیب جدی، رسیدگی مقدماتی می‌تواند هم‌زمان با تکمیل اطلاعات آغاز شود.
۱. شکایت فقط در صورت فقدان آشکار صلاحیت، بی‌اساس بودن آشکار، تکراری بودن بدون دلیل جدید، سوءاستفاده روشن از فرآیند یا عدم تکمیل نقص اساسی قابل رد اولیه است. ۲. رد اولیه باید مستند و قابل اعتراض باشد. ۳. رد اولیه نباید مانع ثبت دوباره شکایت با دلایل یا مستندات جدید شود.
۱. پرونده‌ها بر اساس فوریت، شدت آسیب، اثر بر حقوق بنیادین، اثر بر رأی، داده، دارایی، نجم‌بهار، امنیت، صندوق‌ها و منابع مشترک اولویت‌بندی می‌شوند. ۲. پرونده‌های مربوط به تعلیق عضویت، دستکاری انتخابات، اختلاس، افشای داده حساس، توقف پروژه عمومی یا آسیب فوری به اعضا در اولویت‌اند. ۳. اولویت‌بندی نباید به تبعیض، نفوذ، پنهان‌کاری یا حذف پرونده‌های کم‌قدرتان منجر شود.
۱. واحد رسیدگی اولیه پس از بررسی، پرونده را به مرجع مناسب ارجاع می‌دهد. ۲. اختلافات قابل سازش می‌تواند به میانجی‌گری ارجاع شود. ۳. اختلافات قراردادی یا پروژه‌ای می‌تواند به داوری ارجاع شود. ۴. تخلفات بنیادین، نقض حقوق اساسی، فساد مهم و موضوعات دارای اثر عمومی باید به دیوان یا شعبه تخصصی مربوط ارجاع شود. ---
۱. هدف میانجی‌گری حل اختلاف از راه گفت‌وگو، فهم متقابل، توافق عادلانه، کاهش آسیب و بازسازی اعتماد است. ۲. میانجی‌گری در اختلافات شخصی، گروهی، پروژه‌ای، قراردادی، محلی و اجرایی قابل استفاده است. ۳. میانجی‌گری در موارد فساد جدی، تهدید امنیت، نقض حقوق بنیادین یا آسیب عمومی، جایگزین رسیدگی رسمی نمی‌شود، اما می‌تواند در کنار آن برای جبران و اصلاح به کار رود.
میانجی‌گری بر اصول زیر استوار است: ۱. داوطلبانه بودن. ۲. بی‌طرفی میانجی. ۳. محرمانگی نسبی. ۴. احترام به طرفین. ۵. منع اجبار و تهدید. ۶. تمرکز بر حل مسئله. ۷. سازگاری توافق با اسناد بنیادین.
۱. توافق میانجی‌گری باید روشن، ثبت‌شده، قابل اجرا، دارای تعهدات مشخص و امضای معتبر طرفین باشد. ۲. توافق نباید حقوق اشخاص ثالث، حق مالکانه همگانی، حقوق بنیادین یا قوانین آمره EarthCoop را نقض کند. ۳. در صورت تأیید مرجع صالح، توافق میانجی‌گری می‌تواند قابلیت اجرا پیدا کند.
۱. هر طرف می‌تواند در صورت عدم حصول توافق، ادامه رسیدگی رسمی را درخواست کند. ۲. شکست میانجی‌گری نباید به زیان حقوق شکایت‌کننده یا دفاع طرف مقابل تفسیر شود. ۳. اطلاعات محرمانه میانجی‌گری فقط در حدود قانون و با رعایت انصاف قابل استفاده در رسیدگی بعدی است.
موارد زیر می‌تواند به داوری ارجاع شود: ۱. اختلافات قراردادی. ۲. اختلافات پروژه‌ای. ۳. اختلافات بازار و فروشگاه‌ها. ۴. اختلافات تعاونی‌ها و شرکت‌های عضو. ۵. اختلافات مالی قابل داوری. ۶. اختلافات میان گروه‌ها یا نهادها، در مواردی که قانون اجازه دهد.
۱. داور باید دارای صلاحیت، استقلال، بی‌طرفی و فهم کافی نسبت به موضوع باشد. ۲. داور موظف است تعارض منافع مؤثر خود را پیش از پذیرش داوری افشا کند. ۳. طرفین حق دارند نسبت به داور دارای تعارض منافع یا فقدان صلاحیت اعتراض کنند.
۱. فرآیند داوری باید شامل ثبت دعوا، اطلاع به طرفین، تعیین داور، ارائه ادله، دفاع، رسیدگی، رأی مستند و مسیر اعتراض محدود باشد. ۲. داوری می‌تواند دیجیتال، حضوری یا ترکیبی باشد. ۳. سرعت داوری نباید به حذف حق دفاع یا تصمیم بی‌دلیل منجر شود.
۱. رأی داوری باید مستند، روشن، قابل اجرا و دارای مبنای قانونی یا قراردادی باشد. ۲. رأی داوری نمی‌تواند اصول سند مادر، حقوق بنیادین، قانون اساسی، حق دادرسی یا قواعد آمره EarthCoop را نقض کند. ۳. رأی داوری در موارد نقض اصول بنیادین، فساد، تعارض منافع پنهان، فقدان صلاحیت یا نقض جدی حق دفاع قابل بازنگری در دیوان است. ---
۱. دادرسی رسمی در دیوان با ارجاع پرونده از واحد رسیدگی اولیه، شکایت مستقیم در موارد مجاز، اعتراض به تصمیم مهم یا درخواست نهاد صلاحیت‌دار آغاز می‌شود. ۲. دیوان باید صلاحیت خود، طرفین، موضوع، فوریت و مسیر رسیدگی را تعیین کند. ۳. آغاز دادرسی باید به طرفین اعلام شود.
۱. ادله می‌تواند شامل اسناد، داده‌های سامانه، لاگ‌ها، تراکنش‌ها، رأی‌ها، قراردادها، پیام‌ها، گزارش بازرسی، شهادت، نظر کارشناس و سایر مستندات معتبر باشد. ۲. ادله دیجیتال باید از نظر اصالت، تمامیت، منبع، زمان و زنجیره نگهداری بررسی شود. ۳. ادله‌ای که از راه نقض جدی حریم خصوصی، جعل، تهدید یا دسترسی غیرمجاز به دست آمده باشد، جز در موارد استثنایی و با تصمیم مستند، معتبر نیست.
۱. دیوان می‌تواند در امور تخصصی از کارشناس مستقل استفاده کند. ۲. کارشناس باید صلاحیت، بی‌طرفی و نبود تعارض منافع مؤثر را اعلام کند. ۳. نظر کارشناس مشورتی است، مگر آنکه قانون در مورد خاص اثر ویژه‌ای برای آن مقرر کند. ۴. طرفین حق دارند نسبت به نظر کارشناس توضیح، نقد یا نظر تکمیلی ارائه دهند.
۱. دیوان می‌تواند برای پرونده جلسه حضوری، دیجیتال یا ترکیبی برگزار کند. ۲. جلسه باید با رعایت نظم، احترام، حق دفاع، امکان ارائه دلیل و ثبت صورت‌جلسه انجام شود. ۳. جلسات می‌تواند در مواردی که حریم خصوصی، امنیت یا داده حساس مطرح است، غیرعلنی باشد.
۱. رأی دیوان باید مستند، روشن، قابل اجرا و دارای مبنای قانونی باشد. ۲. رأی باید شامل موضوع، طرفین، ادله، تحلیل، مواد قانونی، نتیجه، ضمانت اجرا، مهلت اجرا و مسیر اعتراض باشد. ۳. آرای دارای اثر عمومی باید تا حد امکان با حذف داده‌های حساس منتشر شوند.
۱. دیوان می‌تواند برای جلوگیری از آسیب جدی، رأی یا دستور موقت صادر کند. ۲. دستور موقت می‌تواند شامل توقف تراکنش، تعلیق تصمیم، توقف پروژه، حفظ داده، محدودیت دسترسی یا منع اقدام خاص باشد. ۳. دستور موقت باید محدود، مستند، زمان‌مند و قابل بازنگری باشد.
۱. طرف متضرر از رأی مهم دیوان، داوری یا مرجع رسیدگی، در حدود قانون حق تجدیدنظر دارد. ۲. تجدیدنظر باید در مهلت مقرر و با ذکر جهت اعتراض ثبت شود. ۳. تجدیدنظر نباید صرفاً برای تأخیر، آزار یا فرار از اجرای رأی استفاده شود.
جهات تجدیدنظر می‌تواند شامل موارد زیر باشد: ۱. خطای آشکار در تشخیص موضوع. ۲. خطای آشکار در تفسیر قانون. ۳. نقض حق دفاع. ۴. فقدان صلاحیت مرجع. ۵. تعارض منافع پنهان. ۶. کشف ادله مهم جدید. ۷. نامتناسب بودن ضمانت اجرا. ۸. تعارض رأی با اسناد بالادستی.
۱. ثبت تجدیدنظر به‌خودی‌خود اجرای رأی را متوقف نمی‌کند، مگر در مواردی که قانون یا مرجع تجدیدنظر مقرر کند. ۲. در آرای دارای اثر شدید بر عضویت، دارایی، رأی، داده یا حقوق بنیادین، امکان تعلیق اجرای رأی تا رسیدگی تجدیدنظر باید بررسی شود. ۳. تعلیق اجرا باید مستند، متناسب و زمان‌مند باشد.
۱. اگر پس از قطعیت رأی، دلیل مهم جدید، جعل سند، فساد در رسیدگی، تعارض منافع پنهان یا خطای بنیادین آشکار شود، اعاده رسیدگی ممکن است. ۲. اعاده رسیدگی استثنایی است و نباید به بی‌ثباتی دائمی تصمیمات منجر شود. ۳. مرجع صالح باید میان ثبات حقوقی و اصلاح بی‌عدالتی آشکار توازن برقرار کند.
۱. «نقض بنیادین» در JUD یک طبقه شدت برای رفتاری است که قبلاً در FC، CO، قانون موضوعی معتبر یا قواعد اختصاصی خود JUD ممنوع یا ناقض حق شناخته شده است. ۲. عنوان «نقض بنیادین» به‌تنهایی جرم، تخلف یا ممنوعیت ماهوی تازه‌ای ایجاد نمی‌کند. ۳. عناصر رفتار ممنوع، شخص مسئول و منبع قانونی باید پیش از اعمال ضمانت اجرای الزام‌آور قابل شناسایی باشند. ---
۱. تخلفات ماهوی عضویت، هویت و سوءاستفاده از حساب از منابع صلاحیت‌دار CO، EX و DG اخذ می‌شوند. ۲. JUD قواعد رسیدگی، اثبات، جبران و ضمانت اجرای معتبر آنها را اعمال می‌کند. ۳. این ماده منبع مستقل و موازی تعریف تخلف نیست. ---
۱. رفتارهای انتخاباتی ممنوع و حقوق رأی از CO، EX و DG حسب قلمرو اخذ می‌شوند. ۲. JUD مسئول رسیدگی منصفانه، احراز، remedy، ابطال یا اصلاح نتیجه در حدود اختیار قانونی و اعمال ضمانت اجرای معتبر است. ۳. استفاده از ابزار دیجیتال ماهیت منبع اصلی تخلف انتخاباتی را تغییر نمی‌دهد. ---
۱. وظایف مدیر، بازرس، نماینده یا صاحب نقش عمومی از CO، EX، قانون موضوعی مربوط و قرارداد مسئولیت معتبر ناشی می‌شوند. ۲. JUD نقض ادعایی این وظایف را رسیدگی می‌کند و حق ایجاد تکلیف مدیریتی تازه صرفاً از طریق رأی یا تفسیر ندارد. ---
۱. تعریف رفتار اقتصادی ممنوع، Creation/Activation غیرمجاز، قواعد Money/Asset/Liability، VPU، صندوق، سرمایه‌گذاری، پارامترهای اقتصادی و سایر حقوق اقتصادی از ECON اخذ می‌شود. ۲. JUD مسئول رسیدگی، اثبات، Restitution، جبران، اقدامات موقت و ضمانت اجرای قضایی در حدود ECON و این قانون است. ۳. JUD نباید با catalogue مستقل، عناصر تخلف اقتصادی را برخلاف یا فراتر از ECON توسعه دهد. ---
۱. تعریف رفتارهای ماهوی ممنوع در حوزه داده، حریم خصوصی، امنیت، AI، API و تمامیت دیجیتال از DG اخذ می‌شود. ۲. JUD مسئول رسیدگی، اثبات، جبران و ضمانت اجرای نهایی است. ۳. عدم انطباق فنی یا رخداد امنیتی فقط در صورت انطباق با عناصر یک قاعده حقوقی معتبر، تخلف حقوقی محسوب می‌شود. ---
۱. تا زمان وجود قانون موضوعی مستقل برای محیط‌زیست و منابع مشترک، این ماده فقط به‌عنوان provision انتقالی برای رسیدگی به نقض‌های شدیدِ دارای مبنای قابل شناسایی در FC، CO، ECON یا سایر اسناد معتبر عمل می‌کند. ۲. JUD نمی‌تواند صرفاً با استناد به مفاهیم کلی نسل آینده یا منافع عمومی، بدون مبنای ماهوی قابل شناسایی، مجازات تازه ایجاد کند. ۳. با تصویب قانون موضوعی تخصصی مربوط، تعریف رفتارهای ممنوع باید به آن قانون منتقل و این ماده مطابق برنامه گذار بازبینی شود. ---
۱. در ضمانت اجرای مالی باید حفظ فوری دارایی، جبران زیان، Restitution، محدودیت موقت و مجازات قطعی از هم تفکیک شوند و در صورت امکان Restitution اولویت دارد. ۲. درج یک نوع remedy یا ضمانت اجرا در JUD به‌تنهایی اختیار اعمال آن نسبت به هر رفتار و هر شخص را ایجاد نمی‌کند. ۳. اعمال هر ضمانت اجرا نیازمند مبنای ماهوی معتبر، صلاحیت مرجع، احراز عناصر لازم و رعایت تناسب است. ---
۱. محدودیت مالی یا معاملاتی فقط در محدوده مرتبط با پرونده، بر پایه اختیار معتبر، ضرورت و تناسب قابل اعمال است و نباید به مسدودسازی نامرتبط همه دارایی‌های شخص تبدیل شود. ۲. محدودیت موقت باید مدت، دلیل، دامنه و مسیر بازبینی داشته باشد. ۳. محدودیت یا مصادره نهایی فقط پس از احراز مسئولیت و در حدود منبع قانونی معتبر ممکن است. ---
۱. در تخلفات خفیف یا خطاهای قابل اصلاح، مرجع رسیدگی می‌تواند اخطار و الزام به اصلاح صادر کند. ۲. اخطار باید شامل رفتار نادرست، مهلت اصلاح و پیامد عدم اصلاح باشد. ۳. تکرار خطای اخطارگرفته‌شده می‌تواند موجب ضمانت اجرای شدیدتر شود.
بازگرداندن Bahar یا Asset باید از طریق Transfer یا Asset Transfer معتبر انجام شود. Restitution منشأ Creation نیست.
۱. عزل یا محدودیت شدید نقش فقط با مبنای قانونی یا قراردادی معتبر، احراز نقض جدی و فرآیند منصفانه اعمال می‌شود. ۲. تعلیق موقت پیش از تصمیم نهایی فقط در صورت خطر مشخص، ضرورت، تناسب، مدت محدود و بازبینی سریع مجاز است. ۳. حق شکایت، دفاع و دسترسی لازم برای پیگیری پرونده نباید به‌سبب تعلیق نقش بی‌اثر شود. ---
تعلیق فوری حساب یا قابلیت اقتصادی فقط برای جلوگیری از خطر جدی و مشخص مجاز است و تا حد امکان باید به Asset، Transaction، Account Function یا Scope مرتبط محدود شود.
۱. ابطال یا اصلاح معامله، تصمیم یا وضعیت باید تا حد امکان حقوق اشخاص ثالث با حسن‌نیت، قابلیت بازگشت، اتکای مشروع و جلوگیری از زیان نامتناسب را در نظر گیرد. ۲. اصلاح مالی باید با eventهای قابل ممیزی انجام شود و تاریخچه معتبر حذف نشود. ---
۱. آرای قطعی و تصمیمات لازم‌الاجرای مراجع صالح باید اجرا شوند. ۲. هیچ نهاد، مدیر، بازرس، سامانه یا شخصی حق ندارد بدون دلیل قانونی از اجرای حکم معتبر خودداری کند. ۳. اجرای حکم باید متناسب، مستند، قابل پیگیری و منطبق با مفاد رأی باشد.
۱. نهاد اجرای احکام مسئول پیگیری، ثبت و اجرای آرای قطعی و تصمیمات لازم‌الاجرا است. ۲. این نهاد باید مستقل از طرفین پرونده و پاسخ‌گو به دیوان باشد. ۳. اجرای احکام دیجیتال، مالی، انتخاباتی یا پروژه‌ای باید با همکاری سامانه‌های مربوط انجام شود.
اجرای حکم مالی باید Judgment/Order ID داشته باشد، از Event Pipeline رسمی عبور کند، قابل حسابرسی باشد، Balance را خارج از Ledger overwrite نکند و از مقدار و دامنه حکم تجاوز نکند.
۱. اجرای حکم فقط در موارد مقرر، از جمله تجدیدنظر دارای اثر تعلیقی، دستور مرجع صالح، کشف خطای جدی یا خطر آسیب غیرقابل جبران، متوقف می‌شود. ۲. توقف اجرا باید مستند، زمان‌مند و قابل بازنگری باشد. ۳. توقف اجرا نباید به ابزار فرار از مسئولیت تبدیل شود.
۱. داده‌های سامانه، لاگ‌ها، دفترکل، قراردادهای هوشمند، تراکنش‌ها، نتایج رأی‌گیری، پیام‌ها و سوابق API می‌توانند به‌عنوان ادله دیجیتال استفاده شوند. ۲. اعتبار ادله دیجیتال وابسته به اصالت، تمامیت، زمان، منبع، زنجیره نگهداری و عدم دستکاری است. ۳. ادله دیجیتال باید قابل توضیح و قابل بررسی توسط مرجع صالح باشد.
۱. ادله مهم باید از زمان کشف تا رسیدگی و اجرا دارای زنجیره نگهداری ثبت‌شده باشند. ۲. هر دسترسی، کپی، انتقال، تحلیل یا تغییر وضعیت ادله باید ثبت شود. ۳. نقض زنجیره نگهداری می‌تواند اعتبار ادله را کاهش دهد یا از بین ببرد.
مرجع می‌تواند Safe Halt، Reconciliation، Correction، Reversal، Restitution و Technical Audit را دستور دهد؛ اصلاح خطا نباید تاریخچه را پاک یا پول بدون مبنای قانونی ایجاد کند.
اجرای خودکار ناسازگار با ECON یا حقوق بنیادین قابل توقف و اصلاح است. «کد چنین اجرا کرد» دفاع کافی برای نقض حق نیست.
۱. گزارش تخلف برای برخورداری از حمایت لازم نیست در نهایت صحیح تشخیص داده شود؛ کافی است گزارش‌دهنده با حسن‌نیت و بر پایه باور معقول به وجود تخلف یا خطر اقدام کرده باشد. ۲. گزارش عامدانه دروغ، جعل‌شده یا با هدف آگاهانه آسیب‌رسانی می‌تواند مطابق قانون موضوعی مربوط رسیدگی شود. ۳. معیار حمایت باید میان اشتباه صادقانه و گزارش عامدانه کاذب تفکیک کند. ---
۱. گزارش‌دهنده‌ای که با حسن‌نیت و باور معقول اقدام کرده نباید به سبب خود گزارش مورد تلافی قرار گیرد. ۲. تلافی، تهدید، محرومیت یا آسیب عمدی مرتبط با گزارش می‌تواند تخلف مستقل نظام عدالت یا قانون موضوعی مربوط باشد. ۳. محرمانگی هویت باید حسب ضرورت، قانون و حقوق دفاعی طرفین مدیریت شود. ---
۱. سامانه می‌تواند امکان گزارش ناشناس یا محرمانه را فراهم کند. ۲. گزارش ناشناس باید بررسی شود، اما اعتبار و وزن آن به کیفیت مستندات و امکان راستی‌آزمایی وابسته است. ۳. گزارش ناشناس نباید به ابزار اتهام‌زنی بی‌مسئولیت یا حذف حق دفاع تبدیل شود. ---
۱. EarthCoop و نظام رسیدگی داخلی آن موظف‌اند قوانین الزام‌آور قابل اعمال قلمرو فعالیت را رعایت کنند، مگر در حدود معافیت، مجوز یا اعتراض قانونی معتبر. ۲. نظام قضایی داخلی EarthCoop جایگزین دادگاه‌ها یا تکالیف قانونی بیرونی نمی‌شود، مگر در حدودی که قانون قابل اعمال اجازه دهد. ۳. قواعد داخلی EarthCoop نباید اعضا را از حقوق و remedies قانونی معتبر بیرونی محروم کنند. ---
۱. هرجا گزارش به مرجع بیرونی طبق قانون قابل اعمال الزامی باشد، EarthCoop باید آن تکلیف را رعایت کند. ۲. در موارد غیرالزامی، ارجاع بیرونی باید دارای مبنای قانونی یا قراردادی معتبر، ضرورت، تناسب، حداقل افشای لازم و ثبت دلیل باشد. ۳. ارجاع بیرونی مانع رسیدگی داخلی به آثار مشروع عضویتی، قراردادی یا نهادی نیست، مگر آنکه قانون قابل اعمال خلاف آن را مقرر کند. ---
۱. EarthCoop نمی‌تواند عضو یا نهاد خود را به نقض قانون الزام‌آور قابل اعمال ملزم کند. ۲. در تعارض واقعی، راه‌حل باید حسب مورد از طریق تطبیق خدمت، محدودکردن فعالیت، اخذ مجوز یا معافیت، اعتراض حقوقی، تغییر قرارداد یا توقف فعالیت در آن قلمرو دنبال شود. ۳. رعایت قانون بیرونی نیز باید تا حد امکان با کمترین تعرض لازم به کرامت، حریم خصوصی، حق دفاع و سایر حقوق مشروع انجام شود. ---
پارامترهای قضایی EarthCoop شامل موارد زیر است: ۱. مهلت ثبت شکایت. ۲. مهلت پاسخ. ۳. مهلت رسیدگی اولیه. ۴. مهلت میانجی‌گری. ۵. مهلت داوری. ۶. مهلت تجدیدنظر. ۷. معیار فوریت. ۸. سطح محرمانگی پرونده. ۹. سطح انتشار آرای عمومی. ۱۰. نصاب‌های تصمیم‌گیری در هیئت‌ها. ۱۱. سقف ضمانت اجراهای مالی یا محدودکننده.
۱. هر پارامتر قضایی باید منبع حقوقی، مالک، مرجع تغییر، دامنه، مقدار جاری، نسخه و تاریخ اثر مشخص داشته باشد. ۲. پارامترهای صرفاً عملیاتی می‌توانند در حدود تفویض تنظیم شوند؛ اما پارامترهایی که مستقیماً بر مهلت دفاع، حق اعتراض، شدت محدودیت یا سقف ضمانت اجرا اثر اساسی دارند نیازمند اختیار حقوقی متناسب با اهمیت خود هستند. ۳. پیکربندی سامانه به‌تنهایی منبع تغییر حق دادرسی نیست. ---
۱. اجرای مرحله‌ای JUD مجاز است، اما نبود قابلیت فنی نباید حق شکایت، دفاع یا اعتراض را بدون مسیر انسانی یا موقت معتبر از بین ببرد. ۲. هر مرحله انتقالی باید مسئول، دامنه، مدت و مسیر بازبینی داشته باشد. ---
۱. مقررات قضایی فقط در حدود تفویض JUD می‌توانند فرآیندهای شکایت، میانجی‌گری، داوری، دادرسی، ادله، اعتراض و اجرای حکم را تفصیل دهند. ۲. مقررات JUD نمی‌توانند رفتار اقتصادی، دیجیتال، محلی یا انتخاباتی تازه‌ای را به‌عنوان تخلف ماهوی ایجاد کنند. ۳. هر مقرره باید منبع اختیار خود را صریحاً ذکر کند. ---
۱. تفسیر تخصصی JUD به قواعد دادرسی، ادله، remedy و اجرای حکم محدود است. ۲. مرجع قضایی نمی‌تواند از راه تفسیر، ممنوعیت یا تکلیف ماهوی تازه‌ای در قلمرو ECON، DG، LOC یا EX ایجاد کند. ۳. تعارض ساختاری یا صلاحیتی بنیادین مطابق FC و CO به مرجع عالی تفسیر ارجاع می‌شود. ---
۱. اصلاح JUD باید در چهارچوب FC و CO و با توجه به CH انجام شود. ۲. آثار اصلاح بر قوانین موضوعی هم‌رتبه و اسناد تابع باید بررسی و حسب اهمیت اعلام شود. ۳. عبارت یا مفهومی با عنوان «قوانین موضوعی بالادست» نسبت به ECON، DG و LOC مبنای حقوقی ندارد؛ این قوانین هم‌رتبه‌اند و رابطه آنها بر اساس قلمرو صلاحیت و قواعد تعارض FC تعیین می‌شود. ۴. اصلاحات مؤثر بر حق دفاع، استقلال مرجع، حق اعتراض یا ضمانت اجراهای شدید باید مشمول بررسی عمومی و تخصصی تقویت‌شده باشند. ---
۱. نسخه رسمی قانون قضایی باید در مخزن اصلی اسناد EarthCoop ثبت و نگهداری شود. ۲. هر نسخه معتبر باید دارای شناسه JUD، شماره نسخه، تاریخ ثبت، زبان، وضعیت اعتبار و سابقه تغییرات باشد. ۳. اصلاحات بعدی باید با حفظ شناسه مواد، ثبت شماره نسخه جدید و ذکر سابقه تغییرات انجام شود.
۱. این متن، نسخه رسمی 1.0 سند JUD در نسل رسمی نخست اسناد EarthCoop است. ۲. این نسخه با تصمیم صریح بنیان‌گذار EarthCoop در تاریخ 2026-10-01 ثبت شده و از همان تاریخ نافذ است. ۳. شماره‌ها و نسخه‌های پیش از این تصمیم، سابقه توسعه و ممیزی «پیش از نسل رسمی 1» محسوب می‌شوند و در توالی نسخه‌های رسمی جدید، نسخه پیشین این سند به شمار نمی‌آیند؛ سوابق تاریخی حذف یا بازنویسی نمی‌شوند.