Skip to main content
این صفحه بخشی از سند مادر FC، نسخه 1.0 است.

اصول بنیادین و غیرقابل تغییر

ماده FC-006 — اصل مالکیت همگانی زمین

۱. زمین، منابع طبیعی، ذخایر حیاتی، آب، هوا، خاک، معادن، جنگل‌ها، دریاها، اقیانوس‌ها، زیست‌بوم‌ها و ظرفیت‌های بنیادین حیات، موضوع حق همگانی‌اند. ۲. هیچ شخص حقیقی یا حقوقی نمی‌تواند نسبت به این امور مالکیت مطلق، بی‌حد، بی‌مسئولیت و محروم‌کننده دیگران داشته باشد. ۳. هرگونه مالکیت، تصرف یا بهره‌برداری اختصاصی نسبت به منابع مشترک، تنها در صورتی مشروع است که با حق مالکانه همگانی، عدالت بین‌نسلی، پایداری زیست‌محیطی و حقوق سایر ذی‌حقان سازگار باشد.

ماده FC-007 — اصل مالکیت خصوصی بر دسترنج

۱. EarthCoop مالکیت خصوصی مشروع بر دسترنج، خلاقیت، ابتکار، تولید، خدمات، آثار فکری، ابزار کار و دارایی‌های حاصل از فعالیت مشروع افراد را به رسمیت می‌شناسد. ۲. مالکیت خصوصی تا جایی محترم و قابل حمایت است که بر غصب منابع مشترک، انحصار ناعادلانه، تخریب زیست‌بوم، بهره‌کشی، محروم‌سازی ساختاری یا نقض حق همگانی استوار نباشد. ۳. اصل مالکیت همگانی زمین نباید به‌گونه‌ای تفسیر شود که نفی مطلق مالکیت خصوصی مشروع بر دسترنج افراد تلقی گردد.

ماده FC-008 — اصل کرامت انسان

۱. کرامت ذاتی هر انسان مستقل از تابعیت، جنسیت، نژاد، رنگ، زبان، دین، باور، طبقه، دارایی، محل تولد، وضعیت جسمی، توانایی، شغل، دانش، گرایش فکری یا جایگاه اجتماعی محترم و غیرقابل سلب است. ۲. هیچ قانون، تصمیم، فناوری، قرارداد یا سیاستی در EarthCoop نباید انسان را به ابزار صرف تولید، مصرف، رأی، داده، تبلیغ، کنترل یا سود تبدیل کند. ۳. انسان صاحب حق، مسئولیت، آگاهی، اختیار اخلاقی و امکان اعتراض است و نباید تحت سلطه مطلق ماشین، سرمایه، دولت، بازار، اکثریت یا اقلیت سازمان‌یافته قرار گیرد.

ماده FC-009 — اصل برابری بنیادین شرکا

۱. همه انسان‌ها در حق بنیادین نسبت به زمین و منابع مشترک برابرند. ۲. تفاوت در تخصص، نقش اجرایی، سرمایه، اعتبار، مسئولیت، میزان مشارکت یا دستاورد، نباید اصل برابری بنیادین در حق مالکیت همگانی را از میان ببرد. ۳. هرگونه امتیاز نهادی، اقتصادی، فنی یا اجرایی باید موجه، شفاف، محدود، قابل حسابرسی، قابل اعتراض و قابل بازنگری باشد.

ماده FC-010 — اصل حق مشارکت همگانی

۱. هر انسان، به اعتبار سهم برابر خود در حق همگانی زمین، حق مشارکت در تصمیمات مربوط به منابع مشترک، ساختار حکمرانی، سیاست‌های اقتصادی، آینده زیست‌محیطی و منافع عمومی EarthCoop را دارد. ۲. مشارکت می‌تواند مستقیم، نمایندگی‌شده، تخصصی، محلی، دیجیتال، ترکیبی یا تفویض‌شده باشد. ۳. هیچ سازوکار مشارکتی نباید به‌گونه‌ای طراحی یا اجرا شود که عملاً گروهی از اعضا را به دلیل فقر، زبان، جغرافیا، ناآگاهی، ناتوانی فنی، معلولیت، تبعیض یا محدودیت دسترسی از مشارکت مؤثر محروم کند.

ماده FC-011 — اصل حق نظارت همگانی

۱. هر عضو EarthCoop حق دارد بر تصمیمات، منابع، دارایی‌ها، قراردادها، بودجه‌ها، عملکرد مدیران، الگوریتم‌ها، نهادها و سامانه‌های EarthCoop نظارت کند. ۲. شفافیت، قابلیت ممیزی، دسترسی منصفانه به اطلاعات، امکان اعتراض و حق دریافت گزارش، از لوازم حق نظارت همگانی است. ۳. محرمانگی فقط در موارد ضروری، محدود، مستند و قابل نظارت، مانند حفظ حریم خصوصی، امنیت مشروع یا پیشگیری از آسیب جدی، مجاز است.

ماده FC-012 — اصل مسئولیت همگانی

۱. حق همگانی نسبت به زمین و منابع، همراه با مسئولیت همگانی در حفظ، احیا، بهره‌برداری عادلانه و انتقال سالم آن‌ها به نسل‌های آینده است. ۲. هیچ عضو، نهاد، جامعه محلی یا واحد اجرایی نمی‌تواند صرفاً مدعی سهم خود از منافع مشترک باشد و از مسئولیت خود نسبت به عدالت، نگهداری و پایداری چشم‌پوشی کند. ۳. EarthCoop باید برای آموزش، سنجش، تشویق و الزام مسئولیت‌پذیری اعضا و نهادها سازوکارهای روشن ایجاد کند.

ماده FC-013 — اصل حقوق نسل‌های آینده

۱. نسل‌های آینده ذی‌حقان واقعی زمین، منابع طبیعی، محیط زیست، دانش و میراث مشترک بشری‌اند. ۲. هیچ نسل حاضر حق ندارد منابع مشترک را به‌گونه‌ای مصرف، نابود، آلوده، واگذار یا خصوصی‌سازی کند که امکان زندگی عادلانه نسل‌های آینده از میان برود. ۳. در تصمیمات بلندمدت EarthCoop، منافع نسل‌های آینده باید به‌عنوان معیار مستقل ارزیابی و تضمین شود.

ماده FC-014 — اصل حرمت زیست‌بوم

۱. حیوانات، گیاهان، زیست‌بوم‌ها و سامانه‌های طبیعی صرفاً اشیای مصرفی انسان نیستند. ۲. EarthCoop باید در قوانین، نهادها و سامانه‌های خود برای حفاظت، احیا و نمایندگی منافع زیست‌بوم‌ها سازوکار ایجاد کند. ۳. بهره‌برداری اقتصادی از طبیعت تنها در صورتی مجاز است که با پایداری، جبران خسارت، حفظ تنوع زیستی و حق حیات موجودات زنده سازگار باشد.

ماده FC-015 — اصول غیرقابل تغییر

اصول زیر در EarthCoop غیرقابل لغو، غیرقابل تعلیق دائمی و غیرقابل اصلاح ماهوی‌اند: ۱. کرامت ذاتی انسان. ۲. مالکیت همگانی زمین و منابع بنیادین حیات. ۳. حق مشارکت و نظارت همگانی. ۴. مالکیت خصوصی مشروع بر دسترنج. ۵. منع بردگی، استثمار، تبعیض ساختاری و سلطه مطلق. ۶. حق نسل‌های آینده. ۷. حفاظت از زیست‌بوم و منابع حیاتی. ۸. تقدم انسان بر ماشین در تصمیم‌گیری نهایی و قابل بازنگری. ۹. صلح‌محوری و منع خشونت قهری. ۱۰. حق اعتراض، دادرسی منصفانه و بازنگری نسبت به تصمیمات مؤثر بر حقوق اعضا.